Nazwa Katedry lub Zakładu:
Zakład Filozofii Polityki
Zakres kompetencji:
Historia filozofii,
Filozofia współczesna (fenomenologia),
Niemiecki idealizm,
Filozofia polityczna - historia i współczesność.
Zajęcia kursowe prowadzone przez ostatnie lata:
- Wprowadzenie do filozofii,
- Filozofia polityczna (wykłady i ćwiczenia),
- Historia filozofii.
Seminaria i wykłady monograficzne prowadzone przez ostatnie lata:
- Zło polityczne,
- Polityka jawna i tajna,
- Główne zagadnienia filozofii polityki,
- Demokracja: szanse i zagrożenia.
Tytuł pracy doktorskiej:
"Świadomość naturalna a filozofia: Hegel, Husserl, Marx"
Tytuł pracy habilitacyjnej:
"U źródeł niemieckiego idealizmu"
Wykaz publikacji
1971
1. Motyw śmierci
w poezji Haliny Poświatowskiej, "Zeszyty Naukowe
UJ" nr 21, 1971, s. 91 -104
1973
2. Husserl i fenomenologia,
"Studia Filozoficzne" 8/1973, s.142-147.
1974
3. Heglowska dialektyka
świadomości a marksizm, "Studia Flozoficzne"
1/1974, s.9-127.
4. Fenomenologiczna
koncepcja nauki i historii według Ante Pazanina,
"Studia Filozoficzne" 2/1974, s. 71 - 86
1975
5. Analecta Husserliana,
"Studia Filozoficzne" 4/1975, s.177-184.
6. Metafizyka a filozofia
współczesna, "Człowiek i Światopogląd"
4/1975, s. 184-188
1981
7. Filozofia i świat
życia codziennego, Ossolineum. Warszawa-Kraków-Gdańsk-Wrocław,
1981, s.60
8. Krytyka a filozofia
krytyczna, "Studia Filozoficzne" 12/1981, s. 41-45
9. Ingarden "Nowe
książki" nr 12/1981 s.58-60
1982
10. Edmund von Hartmann.
Filozofia nieświadomego. IFiS PAN Warszawa 1982. s.
103 - wybór tekstów, tłumaczenie i opracowanie
1983
11. Metafizyka i pesymizm.
O niektórych koncepcjach filozofii niemieckiej XIX
wieku (z. B. Szymańska) -Ossolineum, Warszawa-Kraków-Gdańsk-Wrocław
1983, s. 65
12. Johann Volkelt.
Pewność uczuciowa, IFiS PAN, Warszawa 1983 s.
92 - wybór tekstów, tłumaczenie i opracowanie
1984
13. "Myślenie
i działanie", "moźliwe i rzeczywiste",
czyli o filozofii zjednoczenia, "Studia Filozoficzne"
8/1984, 47-59
14. Najstarszy program
systemu niemieckiego idealizmu - spory i kontrowersje,
"Studia Filozoficzne" 4/1984, 51-68
15. Omówienie
wyników ekspertyzy rękopisu "eine Ethik",
"Studia Filozoficzne" 7/1984, 184-186
1985
16. Od mistycyzmu
do symbolizmu. Jakub Boehme i Emanuel Swedenborg
(z B. Szymańską) - Ossolineum, Warszawa-Kraków
- Gdańsk-Wrocław, 1985 s. 63
17. Raz jeszcze o
"Najstarszym programie systemu niemieckiego idealizmu",
"Studia Filozoficzne" 8-9/1985, 180-185
18. Nowe badania
nad heglowską filozofią prawa, "Studia
Filozoficzne" 5-6/1985, 199-201
1986
19. Lukasc, Hegel
u-be'ayat ha-Haskala, "Hefete zur sozialistischen
Theorie", nr 9, Jerusalem 1986, 40-44
1987
20. Filozofia. Wybór
tekstów dla szkoły średniej. PWSiP, Warszawa,
s. 450
21. Mythology and Reason,
"Dialectics and Humanism" 2/1987, s. 147-164
22. Aktualne znaczenie
myśli Franza Rosenzweiga, "Edukacja Filozoficzna"
nr 3, 1987, s. 359 - 364
1988
23. Gott und das Volk,
w: W. Schmied-Kowarzik, Der Philosoph Franz Rosenzweig (1886-1929),
Berlin 1988, t.II, s. 877-885
24. U źródeł
niemieckiego idealizmu. Pojęcie współczesności
a filozofia zjednoczenia. WFiS UW, Warszawa 1988, s. 273
1989
25. God and Nation:
Franz Rosenzweig's Concept of Messianism vs. Polish Messianism,
"Dialectics and Humanism" 1/1989, s. 149-156
26. W kręgu
fenomenologii współczesnej. "Studia Filozoficzne"
4/1989, 194-199
27. Vaterland und Staat.
Ein Beitrag zum Hegelschen Begriff des Patriotismus, "Hegel-Jahrbuch",
1989, T. II.
1990
28. Filozofia. Wybór
tekstów dla szkół średnich , Warszawa
II wyd. (zob.1987)
1991
29. Hegel aus polnischer
Sicht, "Hegel Studien" Bd. 25, s 129-135
30. Nowa formuła
uniwersytetu. Raport dla Polskiego Towarzystwa Współpracy
z Klubem Rzymskim, (z B. Stanosz) Warszawa 1991, s. 40
31. "Diese alte
langweilige Europa". Hegelsche Philosophie und die
Idee der europeischen Heimat. "Hegel-Jahrbuch" 1991,
T.II
1992
32. Polityk i filozofia,
"Kwartalnik Filozoficzny" 3/1992 (XX) s. 73-97
33. "Ta stara
nudna Europa" - Idea europejskiej ojczyzny a filozofia
Hegla, "Przegląd Filozoficzny". Nowa seria"
2/1992 s. 73-81
34. The Report on the
University (with B. Stanosz), w: A. Kukliński (red.),
Transformation of Science in Poland, Warszawa 1992 s. 48 - 58
35. Mesjanizm Franza
Rosenzweiga a mesjanizm polski - podstawy filozoficzne
"Ruch Filozoficzny" nr 1/ 1992
36. Nowoczesna forma
zła (rec. Z. Bauman, Nowoczesność i zagłada),
"Biuletyn Olimpiady Filozoficznej" nr 4/1992
37. Filozofia niemiecka
1831-1933 (rec. H. Schnadelbach, Filozofia w Niemczech)
"Biuletyn Olimpiady Filozoficznej" nr 4/1992
38. "Trzeci świat"
i epistemologia ewolucjonistyczna (rec. K.R.Popper, Wiedza
obiektywna. Ewolucjonistyczna teoria epistemologiczna) "Biuletyn
Olimpiady Filozoficznej" nr 4/ 1992
39. O nacjonalizmie
(rec. E. Gellner, Narody i nacjonalizm) "Biuletyn Olimpiady
Filozoficznej" nr 2/ 1992
40. Przyroda w nowej
optyce badawczej (rec. Ilya Progogine, I. Stengers,
Z chaosu ku porządkowi. Nowy dialog człowieka
z przyrodą) "Biuletyn Olimpiady Filozoficznej"
nr 2, 1992
1993
41. "A mądrości
zło nie przemoże..." Red. naukowa z J. J.
Jadackim. PTF, Warszawa 1993, s.180
42. O pojęciu
tradycji. W: "A mądrości zło nie przemoże..."
PTF, Warszawa 1993, s. 28-31
43. Obywatel - odrodzenie
pojęcia. Red. naukowa. IFiS PAN, Warszawa 1993, s
138
44. Liberum Veto - albo
o granicach społeczeństwa obywatelskiego. W:
B. Markiewicz (red) Obywatel - odrodzenie pojęcia,
IFiS PAN, Warszawa 1993, s. 74-85
45. Obywatel - Bürger
(z D. Karłowicz), w: B. Markiewicz (red) Obywatel - odrodzenie
pojęcia, IFiS PAN, Warszawa 1993, s. 127-134
46. O filozofii
praktycznej rozmowy polsko-niemieckie. Red. naukowa.
UW, Warszawa 1993, s. 223
47. "Myśleć
skutecznie", czyli o polskiej filozofii praktycznej.
W: B. Markiewicz (red), O filozofii praktycznej rozmowy
polsko-niemieckie. UW, Warszawa 1993, s. 155-163
48. Przedmowa. W:
B. Markiewicz (red), O filozofii praktycznej rozmowy
polsko-niemieckie, UW, Warszawa 1993, s. 5-9
49. Wartość
bycia. Red. naukowa z D. Karłowicz, J. Lipiec, B. Szymańska,
PTF, Warszawa 1993, s. 489
50. Kryzyzs - zarys
historii pojęcia. W: D. Karłowicz, J. Lipiec, B.
Markiewicz, B. Szymańska (red.) Wartość bycia,
PTF, Warszawa 1993, s. 301-312
51. Filozoficzna praska
wiosna, "Ruch Filozoficzny" T. L, nr 2/1993 s. 139-140
52. Współpraca
naukowa PTF i Goethe Instytut w Warszawie "Ruch Filozoficzny"
T. L nr 3/1993 s. 265-267
53. Stara i nowa
nauka polityki (rec. E. Voegelin, Nowa nauka polityki),
"Biuletyn Olimpiady Filozoficznej" nr 5, 1993.
54. Filozof o sobie
(rec. K. Jaspers, Autobiografia filozoficzna) "Biuletyn
Olimpiady Filozoficznej" nr 5, 1993.
55. Filozofia i świat
(rec. M. Heller, Filozofia świata. Wybrane zagadnienia
i kierunki filozofii przyrody) "Biuletyn Olimpiady Filozoficznej"
nr 5, 1993.
1994
56. Żywe obrazy.
O kształtowaniu się pojęć poprzez ich
przedstawienie, IFiS PAN Warszawa 1994, s. 104
57. Hegel's Tod,
W: Ch. Jamme, O. Poggeler (red). Spekulation und Erfahrung,
Frommann-Holzboog Verlag, s. 531-556
58. Sen złoty Słowackiego
albo o poezji i polityce, "Sztuka i filozofia" 8/1994
s. 171-181
59. Hermeneutyka nadziei
Augusta Cieszkowskiego, "Kwartalnik Filozoficzny"
XXII/1994 s. 45-61
60. Kant o rewolucji
Francuskiej, czyli dzieje a filozofia transcendentalna, w:
M. Siemek (red.): Filozofia transcendentalna a dialektyka,
Warszawa. S. 40-53
61. Die Nation gegen
Rechtstaat, "Hegel-Jahrbuch" 1993/94, T. I, s.
274-279
62. Beichte des Revolutionäres
( rec. Józef Tischner: Spowiedź rewolucjonisty)
Bd. 27 "Hegel-Studien" s. 208-209
63. O rywalizacji
i konkurencji, "Biuletyn Olimpiady Filozoficznej"
nr 8, 1994.
64. Międzynarodowe
Stowarzyszenie Profesorów Filozofii - wywiad z Luise
Dreyer, "Biuletyn Olimpiady Filozoficznej" nr 8, 1994.
65. Philosophieunterricht
an den Mittelschulen in Polen, Europa Forum - Philosophie.
Bulletin AIPPh 30, april 1994.
1995
67. Dlaczego politycy
nic nie wiedzą o polityczności. "Przegląd
Filozoficzny. Nowa Seria" nr.4/1995 s. 107-115
68. "Przechytrzony
rozum", czyli kilka uwag o polskim tłumaczeniu "List
der Vernunft". "Archiwum historii filozofii
i myśli społecznej" nr 40/1995 s.41-47
69. Co to znaczy myśleć
realnie, czyli o sytuacyjnym myśleniu Stanisława
Brzozowskiego. W: Jan Skoczyński (red.) Kołakowski
i inni. Kraków, s. 69-77
70. Konserwatyzm -
projekt teoretyczny. Dokumentacja seminarium zorganizowanego
przez Goethe-Institut i Polskie Towarzystwo Filozoficzne.
Redakcja naukowa. Warszawa 1995, s. 139
71. We władzy
bytu, czyli o filozoficznych założeniach konserwatyzmu.
W: B. Markiewicz (red) Konserwatyzm - projekt teoretyczny.
Dokumentacja seminarium zorganizowanego przez Goethe-Institut
i Polskie Towarzystwo Filozoficzne. Warszawa, s. 29-39
72. Projekt wieczystego
pokoju - w 200-lecie wydania pracy Kanta. Redakcja naukowa
z J. Garewiczem. PTF Warszawa, s. 127
73. Od Redakcji
(z J. Garewiczem), w: J. Garewicz, B.Markiewicz (red) Projekt
wieczystego pokoju - w 200-lecie wydania pracy Kanta. PTF
Warszawa , s. 72-79
74. Próg istnienia.
Pamięci filozofów, uczestników Powstania
Warszawskiego. Red. naukowa wraz z J. J. Jadackim. Warszawa,
s. 216
75. Spotkanie tłumaczy
i badaczy filozofii niemieckiej w Polsce, "Ruch Filozoficzny"
t.LII, nr 3-4, 1995
76. Sesja poświęcona
filozofii Augusta Cieszkowskiego w związku z 100. rocznicą
jego śmierci. "Ruch Filozoficzny" t.LII, nr
3-4, 1995
1996
77. August Cieszkowski.
W setną rocznicę śmierci. Red. naukowa z St.
Pierogiem. PTF, Warszawa s. 126.
78. Konserwatyzm polityczny
i filozoficzny Augusta Cieszkowskiego. W: B. Markiewicz, St.
Pieróg (red.) August Cieszkowski. W setną rocznicę
śmierci, PTF, Warszawa s. 31 - 47
79. Odróżnienie
"swój-obcy" jako przedmiot lekcji filozofii,
"Biuletyn Olimpiady Filozoficznej" nr 11, 1996.
80. Podręcznik
do filozofii współczesnej (rec. A. Miś:
Filozofia współczesna. Główne nurty)
"Biuletyn Olimpiady Filozoficznej" nr 11, 1996
81. Terry Pinkard: Hegel's
Phenomenology. The Sociality of Reason (rec.) "Przegląd
Filozoficzny" 1(17)/1996
82. Próg istnienia.
Dzieło nie dokończone. Red. naukowa z J.J.Jadackim.
PTF, Warszawa, s. 279.
83. O co tutaj chodzi.
Wprowadzenie do polskiego wydania. W: Leksykon filozoficzny
dla młodzieży. Red. naukowa B. Markiewicz. Tłum.
K. Krzmieniowa, Z. Kuderowicz, Wiedza Powszechna. S. 360.
1997
84. Społeczeństwo
otwarte, "Biuletyn Olimpiady Filozoficznej" 13/1997,
s. 3-7.
85. Filozofia, czyli
wspólny świat, "Biuletyn Olimpiady Filozoficznej"
13/1997, s. 72-73.
86. Mieszczaństwo
a postawy konserwatywne. W: Mieszczaństwo gdańskie.
Pod red. S. Salmonowicza. GTN, Gdańsk s. 203-213.
87. Dlaczego przysięgają
? "Civitas. Studia z filozofii polityki" 1/1997
s. 161-177
88. Społeczeństwo
otwarte, "Biuletyn Olimpiady Filozoficznej" 13/1997,
s. 3-7.
1998
89. Filozofia jako nauka
instytucjonalna, "Ruch Filozoficzny" t.LV, 2/1998
s. 332-338
90. Społeczeństwo
obywatelskie. Wybór tekstów z historii pojęcia.
Skrypt dla studentów UW. WFiS Warszawa. S. 156
91. "I nie wódź
nas na pokuszenie". W; Gnoza polityczna. Pod red.
J. Skoczyńskiego. Księgarnia Akademicka, Kraków.
S. 63-75..
92. Program z filozofii
dla szkół średnich (z: J.Hołówką,
T. Hołówką, M. Środą i T. Wiśniewskim).
Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne.
93. Mensch und Drama.
Wahrheit und Form. W: Das Wechselspiel von Mythos und Logos.
Die Dialektik der Griechischen Aufklarung als Europaisches Paradigma.
Ein Lesebuch fur den philosophischen Unterricht in Europa. Red.
L. Dreyer. Diesterweg Verlag. Franffurt/m s 194-206
94. List o edukacji
W: L. Witkowski (red) Listy o edukacji. "Forum
oświatowe" 2 (19) 1998 s. 59-63
1999
95. Od filozofów
jońskich do Pascala. Wybór tekstów z filozofii.
I. WSiP Warszawa S. 224
96. Od Locke'a do Jamesa.
Wybór z tekstów z filozofii II. WSi P Warszawa
S. 248
97. Od Nietzschego do
filozofii współczesnej. III.WSiP Warszawa S. 224
98. Przedmowa W:
Atlas do filozofii. Tłum. B. Markiewicz. Prószyński
i S-ka. Warszawa s. 350
99. O odpowiedzialności
politycznej. W.: R. Piekarski (red.) Czym jest filozofia
polityki Gdańsk 1999, s. 105-111.
100. Polskie Towarzystwo
Filozoficzne czyli z dziejów filozofii jako nauki instytucjonalnej.
Red. naukowa z J.J.Jadackim i R. Jadczakiem. PTF Warszawa s. 360
101. Początki ruchu
naukowego i towarzystw filozoficznych W: Polskie Towarzystwo Filozoficzne
czyli z dziejów filozofii jako nauki instytucjonalnej.
Red. naukowa z J.J.Jadackim i R. Jadczakiem. PTF Warszawa
102. Współpraca
krajowa i zagraniczna towarzystw filozoficznych W: Polskie Towarzystwo
Filozoficzne czyli z dziejów filozofii jako nauki instytucjonalnej.
Red. naukowa z J.J.Jadackim i R. Jadczakiem. PTF Warszawa
103. Struktury i organizacja
towarzystw filozoficznych W: Polskie Towarzystwo Filozoficzne
czyli z dziejów filozofii jako nauki instytucjonalnej.
Red. naukowa z J.J.Jadackim i R. Jadczakiem. PTF Warszawa
104. Działalność
odczytowa i popularyzatorska towarzystw filozoficznych W: Polskie
Towarzystwo Filozoficzne czyli z dziejów filozofii jako
nauki instytucjonalnej. Red. naukowa z J.J.Jadackim i R. Jadczakiem.
PTF Warszawa
105. Stosunki z władzami
i PTF jako polityczna opozycja W: Polskie Towarzystwo Filozoficzne
czyli z dziejów filozofii jako nauki instytucjonalnej.
Red. naukowa z J.J.Jadackim i R. Jadczakiem. PTF Warszawa
Tłumaczenia
1. M. Buhr: Siła materialistycznej
dialektyki ( tłum. z j. niem.) "Studia Filozoficzne"
nr 1/ 1975
2. G. Perelman: Dialektyka
i dialog ( tłum. z j. francuskiego) "Studia Filozoficzne"
nr 5 /1975
3. M. Buhr: Schelling a
historia rozwoju klasycznej filozofii niemieckiej (tłum z
j. niem) "Studia Filozoficzne" 3/1977
4. P. Jaegla: Dialektyka
przyrody - o niektórych pojęciach (tłum. z j.
niem) "Studia Filozoficzne" nr 8/9 1977
5. G. Labica: Marks a krytyka
Proudhona (tłum. z j. niem) "Studia Filozoficzne"
nr 8/9 1977
6. L. Landgrebe: Problem
teleologii i cielesności w fenomenologii i w marksizmie (tłum.
z j. niem.) w: M. Siemek (red.) Drogi współczesnej
filozofii. Czytelnik. Warszawa 1979
7. Hegel: O istocie krytyki
filozoficznej w ogóle i jej stosunku do obecnego stanu
filozofii w szczególności, (tłum z j. niem),
"Studia Filozoficzne" 12/1981
8. B. Waldenfels: Podział
czy rozproszenie rozumu? O dyskusji między Habermasem i
Foucault, (tłum. z j. niem) "Studia Filozoficzne"
nr 1/2 1986
9. H. Fleischer: Historyczne
działanie Marksa w świetle jego materialistycznego pojmowania
dziejów (tłum. z j. niem) "Studia Filozoficzne"
nr 1/2 1986
10. J. Habermas: Uwagi
do wykładu Foucaulta na temat tekstu Kanta: "Co to jest
Oświecenie?" (tłum. z j. niem) "Colloquia
Communia" 4/5, 1986
11. M. Riedel: W poszukiwaniu
"związku obywatelskiego". Idea tego, co polityczne
i problem demokracji obywatelskiej (tłum z j. niem) w: B.
Markiewicz (red), Obywatel - odrodzenie pojęcia, IFiS
PAN, Warszawa 1993, s 138
12. F. Kambartel: O praktycznej
formie naszego życia (tłum. z j. niem), w: B. Markiewicz
(red), O filozofii praktycznej rozmowy polsko-niemieckie,UW,
Warszawa 1993
12. Gabriel: Filozofia
"trzeciego królestwa" - uwagi na temat historii
pojęcia (tłum. z j. niem) w: B. Markiewicz (red), O
filozofii praktycznej rozmowy polsko-niemieckie,UW, Warszawa
1993
14. M. Walde: Narracyjna
fenomenologia W. Schappa (tłum z j. niem) w: B. Markiewicz
(red), O filozofii praktycznej rozmowy polsko-niemieckie,UW,
Warszawa 1993
15. J. Habermas: Obywatelstwo
a tożsamość narodowa. Rozważania nad przyszłością
Europy (tłum z j. niem) IFiS PAN, Warszawa 1993, s. 60
16. R. Lauth: Transcendentalna
podstawa, materializm i religia (tłum z j. niem.), w: M.
Siemek (red.): Filozofia transcendentalna a dialektyka, Warszawa
1994, s. 40-53
17. Carl Schmitt: Teologia
polityczna (tłum. z j. niem.), w: B. Markiewicz (red.),
Konserwatyzm - projekt teoretyczny. Dokumentacja seminarium
zorganizowanego przez Goethe-Institut i Polskie Towarzystwo
Filozoficzne. Warszawa 1995
18. Carl Schmitt: Sytuacja
historyczna i stan duchowy dzisiejszego parlamentaryzmu (tłum
z j. niem), Konserwatyzm - projekt teoretyczny. Dokumentacja
seminarium zorganizowanego przez Goethe-Institut i Polskie
Towarzystwo Filozoficzne. Warszawa 1995
19. K.Lenk: Carl Schmitt
jako protagonista "rewolucji konserwatywnej" (tłum
z j. niem.), Konserwatyzm - projekt teoretyczny. Dokumentacja
seminarium zorganizowanego przez Goethe-Institut i Polskie
Towarzystwo Filozoficzne. Warszawa 1995
20. R. Brandt: Uwagi historyczne
i krytyczne do tekstu Kanta "Projekt wiecznego pokoju",
w: J. Garewicz, B.Markiewicz (red) Projekt wieczystego pokoju
- w 200-lecie wydania pracy Kanta. Warszawa 1995
21. J. Habermas: O wewnętrznym
powiązaniu miedzy państwem prawa i demokracją
(tłum z j. niem.) "Przegląd Filozoficzny"
nr. 4/1995
22. J. Habermas: Nim pojawi
się ustrój Europejski (tłum z j. niem.) "Gazeta
Wyborcza" 6-7.01.1996
23. F. Mayor: Szkoła
wolności (tłum z j. ang.) "Biuletyn Olimpiady filozoficznej"
nr. 12, 1996
24. Atlas do filozofii.
Tłum. z j. niem. oraz Przedmowa. Wyd. Prószński
i S-ka. Warszawa 1999 s. 350
|