Nazwa pola

Treść

Nazwa przedmiotu po polsku

Metodyka nauczania filozofii

Nazwa przedmiotu po angielsku

Methodics of Philosophical Education

Jednostka prowadząca

Instytut Filozofii

Liczba godzin

50

Forma/typ zajęć

konwersatorium

Wymagania wstępne

Wymagania formalne

Ukończone studia wyższe (licencjat albo magisterium)

Przygotowanie pedagogiczne

Założenia wstępne

- podstawowa wiedza z zakresu dydaktyki

- umiejętność krytycznego i analitycznego myślenia.

Skrócony opis przedmiotu

Zajęcia poświęcone są prezentacji i praktycznej znajomości dydaktycznego aspektu filozofii. Od początku swojego powstania filozofia rozumiana jest jako proces kształcenia i wychowania (pajdeja). Stad systemy filozoficzne zawierają elementy metodyki, które dają się wykorzystać w procesie nauczania filozofii w szkołach różnego stopnia. W trakcie zajęć te właśnie elementy historycznie i systemowo zróżnicowane zostaną omówione i przećwiczone praktycznie.

Pełny opis przedmiotu

Zostaną omówione  następujące tematy:

- Mądrość i umiłowanie mądrości.

- Filozofia jako sztuka zadawania pytań

- Co to jest problem filozoficzny, i jak go rozpoznać?

- Problem śmierci.

- Problem życia

- Nowoczesne kłopoty z tożsamością

- Podmiotowość a tożsamość

- Panowanie nad sobą

- Filozofia dla dzieci

- Czy filozofia uczy myśleć?

- Filozoficzne metody i metodyka filozofii.

- Filozofia w szkole – kontekst krajowy i międzynarodowy

- Dyskusja i dialog, perswazja-przemoc

Udział w kursie wymaga szacunkowo:

A/ uczestnictwo w spotkaniach: 50 godz.

B/ zapoznanie się z materiałami: 60 godzin

C/ przygotowanie do zaliczenia: 30 godzin

Zakres poszczególnych tematów

Zakres poszczególnych tematów zostanie skonkretyzowany w ramach następujących zajęć warsztatowych:

Temat wiodący: ”Kto to jest filozof?”

Wiedza a umiejętności. Nauczyciel filozofii. Relacja Mistrz-uczeń.

Temat wiodący: „Kto pyta nie błądzi”

Pytania filozoficzne i pytania naukowe. Pytania filozoficzne w literaturze.

Metody ich rozpoznawania i znaczenie dydaktyczne.

Temat wiodący: Co to jest rzeczywistość i jak o niej mówić?

Świat realny i świat wirtualny.

Temat wiodący: Śmierć i cierpienie jako przedmiot dyskursu - sposoby dydaktyzacji.

Temat wiodący: Kim jestem? Podmiotowość a tożsamość

Temat wiodący:  Jaka tożsamość? Czy tożsamość jest wartością?

Temat wiodący: Opowiedzieć siebie.

Temat wiodący: O potrzebie filozofii i jak jej nauczać

Efekty uczenia się

nabyta wiedza

Po zakończeniu kursu słuchacz posiada wiedzę na temat:

- specyfiki nauczania filozofii

- podstawowych problemów z zakresu dydaktyki filozofii

- ich genezy i rozwoju historycznego

- głównych programów i tendencji w nauczaniu filozofii w wymiarze krajowym i międzynarodowym

nabyte umiejętności

Po ukończeniu kursu słuchacz potrafi:

- rozpoznać problem filozoficzny i umiejscowić go we właściwym kontekście

- dydaktyzować materiał nauczania z wykorzystaniem narzędzi filozoficznych

- zbudować konspekt lekcji z zakresu filozofii dostosowany do właściwego poziomu nauczania

nabyte kompetencje społeczne

Ukończenie kursu przyczynia się do

- dostrzegania i rozwiązywania  problemów, jakie powstają w trakcie  nauczania filozofii

- nabycia wrażliwości na indywidualne

Metody i kryteria oceniania

- Obecność 10 %

- Aktywność 20%

- Praca w ramach grupy roboczej w trakcie zajęć warsztatowych wprowadzenia, przeprowadzenie dyskusji oraz jej   podsumowanie (2X 35 %) = 70% oceny końcowej:

100%-90%= 5;  89%-80%=4+; 79%-70%=4; 69%-60%=3+;

59%-50% =3; 49%-40%=2;  39%-0= niezaliczone

Sposób zaliczenia

końcowe zaliczenie na ocenę

Punkty ETCS

5 ETCS

A/ uczestnictwo w spotkaniach: 50 godz. = 2 pkt

B/ zapoznanie się z materiałami: 60 godzin = 2 pkt

C/ przygotowanie do zaliczenia: 30 godzin = 1 pkt

Rodzaj przedmiotu

przedmiot podstawowy

Metody dydaktyczne

Wykład, dyskusja, analiza i interpretacja tekstów źródłowych, praca w zespołach

Literatura

MacIntyre, Dziedzictwo cnoty Warszawa PWN, 1996, s. 365-401 Jostein Gaarder, Świat Zofii rozdz. I i II

M. Eliade Joga, Nieśmiertelność i wolność Warszawa 1984, rozdz. II s. 62-115

Z. Baumann, Socjogeneza syndromu władzy jako wiedzy; Wychowawcy i nauczyciele ludu. [W:] Z. Baumann, Prawodawcy i tłumacze, Warszawa 1998.

M. Foucault, Nadzorować i karać, Warszawa 1993 rozdz. „Egzamin”, s. 222-233.

B. Markiewicz, Co się śni filozofom, Warszawa 2008 Cz. I rozdz. 2 i Zakończenie.

Dewey, Jak myślimy?, PWN, Warszawa 1988 cz. I

Rozynek, Czy filozofia uczy myśleć? „Biuletyn Olimpiady”

Sztuka dyskutowania. [W:] B. Przybył, J. Swianiewicz, Edukacja filozoficzna. Myślenie krytyczne. Kielce 2002.

K. Śleziński, Dialog edukacyjny na zajęciach z filozofii. [W:] K. Śleziński, Zarys dydaktyki filozofii wyd. cyt.

B. Markiewicz, O potrzebie wartości, O prawdziwych wartościach, Skąd wiemy, co jest dobre, a co złe? [W:] Porozmawiajmy. Europejskie debaty o wartościach. Narodowe Centrum kultury 2008. http://dialog2008.pl/index.php?page=news&newsid=200

Gregory Vlastos, Platon. Indywiduum jako przedmiot miłości. Warszawa 1994, s.

Giorgio Colli, Narodziny filozofii, Warszawa – Kraków 1991, s. 23-32.

Fernando Savater, Proste pytania. Przeł. Sz. Jędrusiak. Kraków 2000, Wstęp

L. Kołakowski, O co nas pytają wielcy filozofowie?

Thomas Nagel, Co to wszystko znaczy. Bardzo krótkie wprowadzenie do filozofii. Przeł. M. Szczubiałka. Warszawa 1993, s. 5-25.

F. Savater, Na początek : o śmierci. [W:] Fernando Savater, Proste pytania. Przeł. Sz. Jędrusiak. Kraków 2000.

Montaigne, Jako filozofować znaczy uczyć się umierać. [W:] M.de Montaigne, Próby. T. I.

F. Savater, Symboliczne zwierzę. Epilog. [W:] Fernando Savater, Proste pytania. Przeł. Sz. Jędrusiak. Kraków 2000.

J. Derrida, Kres człowieka. [W:] J. Derrida, Marginesy filozofii, Warszawa 2002, s. 151-183

Anthony Giddens, Nowoczesność i tożsamość w epoce późnej nowoczesności, Warszawa 2002, s. 50-97

Daniel G.Camhy, Gunther Iberer, Nauczanie ‘Filozofii dla dzieci’. Badania nad umysłowym i osobowościowym rozwojem uczniów.”Prakseologia nr 1-2, 1990.

Imię i nazwisko koordynatora przedmiotu

Barbara Markiewicz

Język wykładowy

Polski